Engelli Raporu ile Araç Alımı ve Şartları Nelerdir? (2026 Güncel Rehber)

Türkiye’de engelli bireylerin araç sahibi olabilmesi için özel vergi avantajları ve yasal düzenlemeler bulunmaktadır. Engelli sağlık kurulu raporu ile araç alımı, özellikle ÖTV (Özel Tüketim Vergisi) muafiyeti sayesinde önemli bir maliyet avantajı sağlar. Ancak bu haktan yararlanabilmek için belirli oranlar, kullanım şartları ve süre sınırlamaları vardır.

Bu yazıda engelli raporu ile araç alım şartlarını, vergi avantajlarını ve dikkat edilmesi gereken noktaları detaylı şekilde ele alıyoruz.

Engelli bireylerin ÖTV muafiyetli araç alımı hakkı, Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından uygulanan mevzuat kapsamında düzenlenmektedir. Ayrıca uygulamanın hukuki temeli 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu’na dayanmaktadır.

Bu kanuna göre belirli şartları sağlayan engelli bireyler, sıfır kilometre araç alımında ÖTV ödemezler.

Araç alımında en önemli kriter engellilik oranıdır.

%90 ve Üzeri Engelli Raporu

%90 ve üzeri engellilik oranına sahip kişiler ÖTV muafiyetli araç alabilir.

Aracı engelli bireyin kendisi kullanmak zorunda değildir.

dereceye kadar yakınları aracı kullanabilir.

Özel tertibat şartı aranmaz.

Bu grupta araç alımı daha kolaydır çünkü sürücü belgesi zorunluluğu bulunmaz.

Engelli bireyin aracı bizzat kullanması gerekir.

Engellilik durumuna uygun özel tertibat yapılmalıdır.

Ehliyetin (yeni sistemde sürücü belgesinin) engel durumuna uygun olması gerekir.

Araç başkaları tarafından kullanılamaz (istisnai durumlar hariç).

Bu grupta en önemli şart, aracın engel durumuna uygun teknik düzenlemeye sahip olmasıdır.

Her yıl yeniden değerleme oranına göre belirlenen bir araç fiyat üst limiti bulunmaktadır. Bu limitin üzerinde araç alımlarında ÖTV muafiyeti uygulanmaz.

2026 yılı için belirlenen üst sınır, güncel mevzuat kapsamında açıklanan tutara göre uygulanmaktadır. Araç bedelinin bu sınırı aşmaması gerekir (KDV dahil satış fiyatı esas alınır).

ÖTV muafiyetli araç 5 yılda bir alınabilir.

5 yıl dolmadan araç satılırsa, ödenmeyen ÖTV tutarı geri alınır.

5 yıl sonunda araç normal şekilde satılabilir.

Bu süre dolmadan araç değiştirmek mali açıdan dezavantajlıdır.

Sıfır kilometre araç olmalıdır.

Binek otomobiller için geçerlidir.

Ticari araçlarda farklı uygulamalar olabilir.

Yerli veya ithal araç fark etmez (fiyat limiti içinde olmalıdır).

Engelli bireyler yalnızca ÖTV’den değil, Gelir İdaresi Başkanlığı uygulamaları kapsamında Motorlu Taşıtlar Vergisi’nden (MTV) de muaf tutulmaktadır.

Ancak:

Araç engelli adına kayıtlı olmalıdır.

Engelli kullanım şartlarına uygun olmalıdır.

Araç alım sürecinde genellikle şu belgeler istenir:

Tam teşekküllü hastaneden alınmış engelli sağlık kurulu raporu

Kimlik belgesi

Sürücü belgesi (gerekiyorsa)

Özel tertibat projesi (gerekiyorsa)

Bayi satış sözleşmesi

Araç alımı noter üzerinden yapılır ve ruhsata "ÖTV muafiyetli" ibaresi işlenir. Özel tertibat varsa bu durum ruhsatta belirtilir.

Araç başkasına ticari amaçla kullandırılamaz.

5 yıl dolmadan satış yapılırsa vergi ödenir.

Rapor oranı ve ibaresi doğru olmalıdır ("ÖTV istisnasından yararlanabilir" ifadesi önemlidir).

Yanlış veya eksik rapor süreci uzatabilir.

Engelli raporu ile araç alımı, hem bireysel mobiliteyi artıran hem de ciddi bir vergi avantajı sağlayan önemli bir haktır. Ancak bu haktan yararlanabilmek için engellilik oranı, araç fiyat limiti, kullanım şartları ve 5 yıllık süre kuralı gibi kriterlere dikkat edilmelidir.

Doğru planlama ile engelli bireyler ÖTV ve MTV avantajı sayesinde daha uygun maliyetle araç sahibi olabilir.

Yazar: İdealSigorta.com Editörü